Zdrowie 50 plus

Jedz na zdrowie

19 października 2018 w Warszawie odbyła się konferencja szkoleniowa rnPolskiego Towarzystwa Dietetyki na temat „Żywienia osób starszych”.
Poradnictwo dietetyczne dla seniorów wymaga szczególnego podejścia z uwagi na takie czynniki jak wielochorobowość, utrwalone preferencje żywieniowe i trudności w zmianie nawyków żywieniowych, czy trudne warunki ekonomiczne. Dlatego też podczas szkolenia przedstawiono różne modele opieki dietetycznej nad pacjentem w wieku podeszłym, uwzględniając takie problemy zdrowotne jak niedożywienie, dysfagię, schorzenia układu pokarmowego, zaburzenia lipidowe i nadciśnienie tętnicze, a także choroby neurodegeneracyjne.

Prof. dr hab. Anna Brzozowska opowiedziała o potrzebach żywieniowych osób w wieku podeszłym. Zwróciła uwagę, na to, że seniorzy w stosunku do osób dorosłych, mają mniejsze zapotrzebowanie na energię, ale jednocześnie w diecie należy zaplanować większy udział białka, mniej błonnika, sodu, a w przypadku kobiet  także żelaza. Natomiast większe są normy żywienia dla osób starszych na wapń i witaminę B6, a także zalecana jest suplementacja witaminy D nie tylko w okresie zimy, ale przez cały rok.

Dr hab. Ewa Lange przedstawiła problem zespołu słabości w populacji seniorów. Zespół słabości manifestuje się niezamierzoną utratą masy ciała, zmęczeniem fizycznym i psychicznym, zmniejszeniem udziału masy mięśniowej w organizmie, w tym sarkopenią oraz zmniejszeniem wydolności, siły i aktywności fizycznej. Zespół słabości prowadzi do ograniczenia poruszania się i zwiększenia ryzyka występowania lub nasilenia objawów związanych z chorobami układu krążenia, nerek, cukrzycą, nowotworami, osteoporozą i ryzykiem złamań, chorób nautologicznych i zaburzeń układu odpornościowego. Ryzyko śmierci jest trzy do pięciokrotnie większe u osób starszych z zespołem słabości w porównaniu do osób sprawnych. Ekspertka podkreśliła, że interdyscyplinarna opieka nad osobami starszymi zagrożonymi zespołem słabości, uwzględniająca wsparcie dietetyczne może zmniejszyć występowanie większej liczby powikłań zdrowotnych.

Dr Danuta Gajewska zaznaczyła, że dane demograficzne wskazują, że społeczeństwo polskie należy do najszybciej starzejących się społeczeństw Unii Europejskiej, a choroby układu krążenia stanowią poważny problem zdrowotny i społeczny w naszym kraju. Podczas prezentacji omówiona została dieta śródziemnomorska oraz DASH, które znalazły zastosowanie w zapobieganiu i leczeniu chorób serca i naczyń.

Dr Magdalena Milewska przedstawiła temat postępowania dietetycznego w zaburzeniach połykania u osób starszych. W procesie starzenia dochodzi do zmian inwolucyjnych w układzie nerwowym oraz tkance mięśniowej, co bezpośrednio wpływa na zmiany fizjologii połykania. Badania sugerują, że zaburzenia połykania mogą dotyczyć nawet 15% osób starszych, względnie zdrowych.
Kolejnym tematem omówionym na konferencji było postępowanie dietetyczne w cukrzycy. Temat ten przedstawiła dr Beata Sińska. Cukrzyca jest to jedna z chorób metabolicznych charakteryzująca się zaburzeniami w gospodarce węglowodanowej tj. wysokim stężeniem glukozy wynikającym z defektu wydzielania i/lub działania insuliny. Długotrwające stany hiperglikemii mogą prowadzić do uszkodzeń i zaburzeń czynnościowych i niewydolności różnych narządów. Dlatego też jak najwcześniej należy podjąć odpowiednie działania związane z modyfikacją stylu życia, szczególnie sposobem żywienia.

Dr hab. Dariusz Włodarek omówił problem żywienia seniorów z chorobą Parkinsona oraz chorobą Alzheimera. Właściwe żywienie osób chorujących na choroby neurodegeneracyjne ma istotne znacznie w utrzymaniu ich stanu zdrowia. Dr Włodarek podkreślił, że zarówno w chorobie Parkinsona jak i chorobie Alzheimera nie jest wymagana specjalna dieta. Zalecenia dietetyczne powinny być oparte o zasady racjonalnego żywienia z uwzględnieniem ogólnego stanu zdrowia pacjenta. Niezmiernie ważnym celem diety jest utrzymanie masy ciała oraz dobrego stanu odżywienia chorych.

Problem interakcji leków z pożywieniem w odniesieniu do pacjentów geriatrycznych jest niezmiernie istotnym, jednak często pomijanym zagadnieniem bezpieczeństwa farmakoterapii. Temat ten przedstawił dr Paweł Paśko. Szczególną uwagę zwrócił na współwystępowanie wielu chorób u seniorów, a co za tym idzie, przyjmowanie wielu różnych leków jednocześnie, które mogą wchodzić nie tylko między sobą w interakcje, ale także z żywnością.

Rola cynku w organizmie:
  • Wchodzi w skład ponad 300 enzymów
  • Bierze udział w przemianach białek, tłuszczów i węglowodanów
  • Niezbędny w przemianach energetycznych organizmu
  • Niezbędny do produkcji i działania hormonów
  • Utrzymuje stabilność błon komórkowych
  • Wpływa na funkcjonowanie zmysłu smaku i węchu
  • Odpowiada za metabolizm alkoholu
  • Niezbędny w procesach odpornościowych organizmu
  • Niezbędny do prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego i mózgu
Źródła cynku w żywności:
  • Ostrygi
  • Mięso
  • Wątróbka
  • Sery żółte
  • Orzechy
  • Rośliny strączkowe
  • Pieczywo pełnoziarniste
  • Kasza gryczana
  • Jaja
  • Pestki dyni
Ciekawostki:
  • Cynk jest lepiej przyswajalny z produktów zwierzęcych niż roślinnych
  • Wchłanianie cynku z diety wynosi ok. 20-40%, zwiększa się przy niedoborach
  • Przyswajalność cynku zwiększa kwas cytrynowy
  • Przyswajalność cynku obniża obecność m.in. błonnika, a także wapń i alkohol
  • Średnio Polacy spożywają 10,5 mg cynku/dobę, w tym chłopcy i mężczyźni średnio 12,8 mg, a dziewczęta i kobiety 8,6 mg.
  • Największe zapotrzebowanie na cynk jest w pierwszych miesiącach życia
  • Nadmiar cynku w diecie może powodować niedobory miedzi
  • 50% w organizmie magazynowane jest w mięśniach
  • Stosowany jako filtr w kremach przeciwsłonecznych
  • Stężenie cynku we włosach jest około 100 razy większe niż w surowicy krwi
  • Objawy niedoboru cynku w diecie:
  • Łuszczycopodobne zmiany skórne
  • Bielactwo paznokci
  • Utrata apetytu
  • Wypadanie włosów
  • Zahamowanie wzrostu
  • Mniejsza odporność na infekcje
  • Opóźnienie dojrzewania płciowego
  • Zaburzenia węchu i smaku
  • Upośledzenie funkcji poznawczych
Zalecane spożycie cynku w różnych grupach wiekowych wg aktualnych norm IŻŻ:
  • Dzieci 1-3 lata – 3 mg
  • Dzieci 4-9 lat – 5 mg
  • Chłopcy 10-12 lat – 8 mg
  • Chłopcy 13-18 lat – 11 mg
  • Mężczyźni dorośli i seniorzy – 11 mg
  • Dziewczęta 10-12 lat – 8 mg
  • Dziewczęta 13-18 lat – 9 mg
  • Kobiety dorosłe oraz seniorki – 8 mg
  • Dorosłe kobiety ciężarne – 11 mg
  • Dorosłe kobiety karmiące piersią – 12 mg

Artykuł Akademii wiedzy o żywieniu Polskiego Towarzystwa Dietetyki – JEDZ NA ZDROWIE.
Zachęcamy także do przejrzenia materiałów na: www.portaldietetyka.pl



Dołącz do dyskusji - napisz komentarz

Prosimy o zachowanie kultury wypowiedzi.
Obraźliwe komentarze są blokowane wraz z ich autorami.

Artykuł nie posiada jeszcze żadnych komentarzy.

Dodaj pierwszy komentarz i bądź motorem nowej dyskusji. Zachęcamy do tego.