Po Kongresie...

Pragniemy podsumować tę pracę i wskazać na najważniejsze osiągnięcia kobiet w życiu gospodarczym kraju, w nauce, kulturze, polityce, w mediach, w życiu codziennym – deklarowały pomysłodawczynie Kongresu.

Wszystkie uczestniczki podczas rejestracji dostały Raport „Kobiety dla Polski/Polska dla Kobiet. 20 lat transformacji 1989-2009”. W raporcie znajdują się analizy dotyczące sytuacji kobiet m.in. w dziedzinach: polityki, ekonomii, rynku pracy, kultury, mediów, przemocy, zdrowia oraz edukacji. Właśnie na te tematy przez dwa dni rozmawiały kobiety w trakcie 19(!) paneli równoległych. W sobotę 10 tematów w różnych salach jednocześnie, w niedzielę do wyboru jeden panel z dziewięciu. Przez takie rozplanowanie paneli zostałam zmuszona do wybrania jedynie dwóch z wielu interesujących mnie tematów. Bardzo ubolewałam nad takim rozwiązaniem, bo jak tu zadecydować, który panel wybrać? O ile pierwszego dnia decyzję podjęłam szybko, decydując się na panel Przemoc wobec kobiet, to drugiego dnia było o wiele trudniej: Zdrowie kobiet, Kobiety w kulturze, Kobiety i społeczeństwo obywatelskie…i wszędzie znakomite nazwiska zaproszonych gości – Małgorzata Fuszara, Agnieszka Graff, Ewa Woydyłło, Agnieszka Holland, Magdalena Środa, długo by wymieniać. Ostatecznie przecierając niewyspane oczy – w niedzielę panele zaczynały się o 9 rano - trafiłam do sali Kruczkowskiego, gdzie kobiety rozmawiały o aktywności zawodowej i publicznej kobiet dojrzałych.

„Nie chcę, żeby ktoś mnie chronił !”

Panel dotyczący kobiet 50+, mimo wczesnej pory wzbudził wiele emocji. - Nie chcę, żeby ktoś mnie chronił…Nie chcę być konkurencją dla młodych 25-letnich dziewczyn! - tą deklaracją zaczęła swoją wypowiedź dziennikarka GW Małgorzata Kolińska-Dąbrowska, która w wieku 50+ straciła pracę. Zarejestrowała się jako osoba bezrobotna w Urzędzie Pracy, a swoje przeżycia opisała w serii reportaży „Przychodzi baba do pośredniaka”. Mówiła o tym, jak podczas rozmów kwalifikacyjnych pracodawcy widząc jej wiek sugerowali, że pracują w młodym zespole, że Urząd nie ma nic do zaoferowania kobietom w wieku dojrzałym. Jej wypowiedź była co chwilę przerywana gromkimi oklaskami. Głos z sali: - Mam 58 lat, całe życie zajmowałam się wychowywaniem dzieci. Od 10 lat szukam pracy, właśnie skończyłam studia, bo myślałam, że to ułatwi mi znalezienie pracy. Myliłam się! W Polsce sytuacja kobiet dojrzałych szukających pracy jest beznadziejna. Agnieszka Chłoń-Domińczak Sekretarz Stanu Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej zaprezentowała kampanię społeczną Poszukiwana 45+. Celem przedsięwzięcia było zniwelowanie stereotypowego spojrzenia na pracujące kobiety powyżej 45. roku życia. Reklama społeczna (zobacz) pokazana przez Minister wzbudziła sprzeciw wśród uczestniczek panelu. Z sali dochodziły głosy – Po co pokazywać tak przygnębiające rzeczy! Nie zgadzam się na takie filmy! Ta kampania jest bez sensu! Można się sprzeczać co do treści spotu, moim zdaniem spełnia on swoją funkcję właśnie przez wzbudzenie tak silnych emocji. Gdy oglądałam go pierwszy raz, ponad rok temu, to właśnie silne emocje sprawiły, że zapadł mi w pamięć. A smutny wzrok bohaterki reklamy uwrażliwił mnie na sytuację wielu kobiet w Polsce, które pracodawcy wymienili na „nowszy model”.

„Polska jest krajem 3w1 i nie chodzi mi o reklamę szamponu do włosów!”

Równie poruszający był film, którym Jolanta Kwaśniewska rozpoczęła panel poświęcony Przemocy wobec kobiet. Znana brytyjska aktorka Emma Thompson wciela się w nim w postać Eleny – ofiary handlu ludźmi. Film w angielskiej wersji językowej można obejrzeć na serwisie Youtube (zobacz ). - Polska jest krajem 3w1 i nie chodzi mi o reklamę szamponu do włosów! – mówiła panelistka z Fundacji La Strada. - Polska jest krajem tranzytu, krajem docelowym i krajem, z którego pozyskuje się kobiety na handel. A jest to - obok handlu narkotykami i bronią - trzeci najbardziej dochodowy nielegalny biznes na świecie. O przemocy w rodzinie mówiła Renata Durda ze Stowarzyszenia Niebieska Linia. W Polsce co roku 150 kobiet ginie w wyniku przemocy domowej, a 80% ofiar przemocy to kobiety. Statystyki dotyczące liczby interwencji policji z roku na rok rosną. - Przemoc to nie tylko przemoc fizyczna, o której najwięcej się mówi. To również przemoc psychiczna, emocjonalna, seksualna, także zaniedbanie. Przemoc to próba sprawowania władzy nad innymi, jest intencjonalna, sprawca zyskuję przewagę nad ofiarą – tłumaczyła Durda. Podczas panelu oprócz tematu przemocy domowej poruszano też temat przemocy w miejscu pracy – mobbing i molestowanie seksualne. Joanna Piotrowska przytoczyła wyniki monitoringu Państwowej Inspekcji Pracy, którego w 2008 roku dokonała Fundacja Feminoteka. - Osoby, które doświadczyły molestowania seksualnego w miejscu pracy, nie mają co liczyć na pomoc Państwowej Inspekcji Pracy, choć instytucja ta ma obowiązek jej udzielić. – mówiła Piotrowska. Ponoć PIP obiecał poprawę, Feminoteka zapowiedziała kolejny monitoring.

Nowa polityka społeczna wobec generacji 50+

Udało mi się uczestniczyć w dwóch panelach, które moim zdaniem były znakomicie przygotowane. Zaproszone kobiety sprawiły, że atmosfera była przyjazna, jednocześnie przekazywane informacje zapewniły wysoki poziom dyskusji. Czułam, że inne uczestniczki chłoną przekazywane im informację. Również mnie udzielił się ten radosny i świąteczny nastrój, bo dla mnie to było Święto Solidarności Kobiet. Mam nadzieję, że nie jednorazowe, dlatego z niecierpliwością czekam na kolejny Kongres. Jednak celem Kongresu było nie tylko stworzenie wspólnej płaszczyzny dialogu dla kobiet z różnych środowisk, ustanowienie Święta Solidarności Kobiecej. Kongres ma być początkiem wspólnego działania na rzecz wzmocnienia głosu kobiet w Polsce. Opublikowano ponad 100 postulatów zrodzonych w efekcie dwudniowego spotkania. Wśród postulatów znalazły się również te ważne dla kobiet 50+:

• wyrównanie wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn, zwiększenie liczby pracowników powyżej 50 r.ż.;

• przyznanie czasu antenowego dla ogólnopolskiego programu skierowanego do kobiet 45+;

• powołanie Pełnomocnika Premiera 50+ oraz Rad Seniorów w samorządach terytorialnych;

• stworzenie w przedsiębiorstwach stanowisk doradców ds. wieku w ramach zarządzania różnorodnością;

• stworzenie systemu opieki medycznej nad kobietami w okresie starości;

Pełna lista postulatów

Anna Andrzejewska